Kamu Maliyesi Ders Notları ve Ünite Soruları 3
Kamu Maliyesi Ders Notları ve Ünite Soruları 3
ÜNİTE 11
VERGİLEME TEKNİĞİ
Vergileme Süreci:Birvergi yasasının kabul edilmesi başlar.Vergileme doğruluğunu araştırma, denetleme ve inceleme aşamlarını da içeriri.
Vergileme Tekniği:Vergileme sürecinde yapılan işlemlere denir.
VERGİYLE İLGİLİ TEMEL KAVRAMLAR
1.Vergilemenin konusu:Üzerinden vergi alınan şeydir.Örn:Gelir vergisinin konusu gerçek kişilerin elde ettiği gelirdir.
2.Vergi matrahı :Vergi borcunu hesaplamak için kullanılan fiziksel yada parasal büyüklüktür.
Spesifik vergi: fiziksel ölçü(motorlu taşıtlar vergisi)
Advolorem vergiarasal ölçü(gelir vergisi, kdv..)
3.Vergi mükellefi(yükümlüsü):vergi vermek zorunda olan kişi.
Maddi mükellef:vergi mükellefinin vergiyi ödemek zorunda olması.
Yasal mükellefiyet:yasalara göre vergiyi ödemek zorunda olan kişidir.
Vergi, taşıyıcısı:yasal mükellefin olmadığı halde tüketicilerin vergi yansıma yolu ile taşımasıdır.(tüketici)
Vergi sorumlusu(işveren):kendisi vergi mükellei olmadığı halde verginin (çalışanların vergisinin)ödemesinden sorumlu kişidir.
4.istisna ve fiyet
İstisna: objektif vergi sınırlaması(bir konunu vergi dışı nırakılması)
Muhafiyet:subjektif vergi sınırlaması(kişi yada grupların vergi dışı bıraKILMASI)
5.VERGİYİ DOĞURAN OLAY:VERGİNİN KONUSU İLE MÜKELLEF ARASINDA BAĞLANTI KURULMASIDIR.
VERGİ TARİFELERİ VERGİ TARİFESİ:VERGİ MİKTARINI HESAPLAMAK İÇİN MATRAH UYGUNLANAN ÖLÇÜ.
Spesifik tarifedi ölçülrer
Advolorem tarife:yüzde, binde,gibi oransal değer esasına göre hesaplanıyorsa.
1.Tek oranlı vergi tarifeleri
2.Artan oranlı vergi tarifeleri
3.Tersine Artan Oranlı vergi tarifeleri
Vergi Yönetimi
1.Tarh İşlemi:Vergi iaresi tarafından vergi borcunun hesaplanmasıdır.
Tarh Yöntemleri
a)Beyan Yöntemi:Mükelleflerin biçimsel ödevlerini (defter tutmak Belge düzenlemek v.b.) artıran bir yöntemdir.
b)İdarece takdir yöntemi:
İkmalen tarhefter, kayıt ve belgeler yada kanuni ölçülere dayanarak yapılır.
Re’sen tarh:mükellefin belgelerinin güvenilirliğini yitirdiği durumlarda takdir komisyonlarınca yapılır.
c)Götürü yöntemi:belli bir mükellef grubunun vergi matrahına genel olarak ve objektif ölçülere dayanarak belirlenmesidir.
d)d)Karine (dış belirtiler ) yöntemi:Gelir ve servetin az çak temsil ettiği varsayılan bir takım dış belirtilere dayanarak vergi borcunun belirlenmesidir.Tarihi bir yöntemdir.
Örn:Fransa daki kapı-pencere sistemine dayalı vergi sistemi gibi..
verginin toplanması)L2.Tahsil işlemi
Tahsil sırasında göz öneünde bulundurulması gereken ilkeler
- Mğkellefe kolaylık göstermek
- -vergi alacağını güvence altına almak
Güvence önlemleri
-teminet
- İhtiyati haciz
- İhtiyati tahakkuk
- rüçhan hakkı v.b.
Verginin tahsili için tahakkuk gekir.
Tahakkuk:Tarh ve tabliğ edilen verginin ödeme aşamasına gelmesi .
Örn: Beyanname yöntemine göre , tarhedilen vergi , beyannamesi verilince tahakkuk edilir.
Vergilerin Ödenmesi
- Doğrudan mükellef tarafından devlete ödenir.
- ;Bankalar aracılığı ile ödenir.
- Pul ve bandrol yapıştırılarak ödenir.(Damga vergisi ve harçlar)
- Vergi kaynaktan kesilir.(işverenin asıl mükellefin vergisini ödemesi)
ÜNİTE 11 DEVAM..
3.Denetim İşlevi
Denetim sırasında kullanılan araçlar
Yoklama:Yükümlü ve yükümlülükle ilgi maddi olayların kayıtları ve konuları belirlemeye yönelik araştırma işlemidir.
Vergi İncelemesi:Vergilerin doğruluğunu araştırmak için belgelerin incelenmesidir.
Arama:Bir ihbar yada inceleme dolayısıyla vergi kaçırıldığına dair belirti bulunması halinde mükellef ve ilgili üçüncü kişilerin ev ve işyerlerinin aranmasıdır.
Bilgi toplama:Vergilendirme ile ilgili bilgilerin vergi yönetimince toplanmasıdır.
Vergi uyuşmazlıklarının çözümlenmesi
Danıştaya ve bazen bölge idare mahkemelerine başvurulur
|