Büyük Taarruz Ve Başkumandan Meydan Muharebesi
(26 - 30 Ağustos 1922)
Yapılan Hazırlıklar:
•Ordunun taarruz eğitimine önem verildi.
•Ülkenin tüm kaynakları ordunun emrine verildi.
•Doğu ve Güney cephelerindeki birlikler gizlice Batı Cephesi’ne kaydırıldı.
•Saldırı için bu uzun bekleyiş, TBMM’de muhalefetin
giderek sertleşmesine yol açtı. Bunun üzerine Mustafa Kemal, kendisine sadık milletvekilleriyle mecliste “Müdafaa-i Hukuk Grubu”nu kurdu.
•Büyük bir gizlilik içinde yürütülen taarruz hazırlıklarını tamamlayan Mustafa Kemal, Akşehir’deki cephe karargâhında yapılan toplantıda 26 Ağustos 1922’de taarruzun başlatılmasına karar verdi.
Büyük Taarruz’un Başlaması
Büyük Taarruz, 26 Ağustos sabahı 05.30’da Türk topçularının ateşi ile Afyon Kocatepe’den başlatıldı.
30 Ağustos’ta Dumlupınar’da kuşatılan Yunanlılara karşı yapılan savaşı bizzat Mustafa Kemal yönettiği için Meclis tarafından bu savaşa Başkumandan Meydan Muharebesi adı verilmiştir.
1Eylül’de Mustafa Kemal, ordulara “İlk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!” komutunu vererek Ege Denizi’ne kadar düşmanın takip edilmesini istedi.
Bu, taarruzun ilk hedefi idi. İkinci hedefi ise, Boğazlar Bölgesi ve İstanbul idi. İlerleyen Türk kuvvetleri Afyon, Kütahya, Uşak, Eskişehir, Salihli, Aydın ve Manisa’ yı kurtardı.
Yunan ordusu Başkomutanı General Trikopis ile çok sayıda Yunan komutanı ve askeri, Uşak yakınlarında esir alındı.
9 Eylül’de İzmir, 10 Eylül’de Bursa kurtarıldı. 18 Eylül’e gelindiğinde Anadolu’da, esirler dışında Yunan askeri kalmamıştı.
Yüzyıllardır Türklerin korumasında yaşayan İzmirli Rumlar, yaptıklarından dolayı Yunan ordusuyla birlikte kaçtılar.
Zaferin Sonuçları:
•Türk Kurtuluş Savaşı kesin başarıya ulaştı. Yunan ordusu ise kesin olarak yenildi.
•Batı Anadolu düşman işgalinden kurtarıldı.
•Yunan “Megalo İdeası” (Büyük Yunanistan Hayali) son buldu.
•Türk Kurtuluş Savaşı’nın askeri aşaması tamamlandı; diplomatik aşaması başladı. İngiltere’nin Anadolu’yu işgal planlan suya düştü.
•Mudanya Ateşkesi’ne ve Lozan Barış Antlaşması’na ortam hazırlanmış oldu. Bu zafer, dünyadaki mazlum milletlerin kurtuluşu için de bir umut ışığı oldu.
•Mustafa Kemal’den sonra Fevzi Paşa (Çakmak)’ya da “Mareşal” rütbesi verildi.
•Türk kuvvetleri, bundan sonra Boğazları ve İstanbul’u kurtarmak için Çanakkale ve Kocaeli üzerine yürüme emri aldı.
•Türklerin kararlı tutumu, İngiltere’yi harekete geçirdi. Savaş ihtimaline karşı İngiltere’nin sömürgelerinden asker toplama teşebbüsü ve Fransa ile İtalya’yı Türklere karşı savaşa daveti, olumlu karşılık görmedi. İngiliz kamuoyu da, savaş taraftan değildi. İkinci bir Çanakkale hezimeti yaşamak istemeyen İngiltere, sonunda barışa karar verdi.
• itilaf Devletleri, Paris’te yaptıkları toplantıda Doğu Trakya’nın Türklere verilmesini kabul ettiler. Mudanya veya İzmit’te bir konferans toplanmasını istediler. Bunun üzerine 29 Eylül’de askeri harekât durduruldu ve diplomatik çalışmalar başlatıldı.

alone.. ☕
|